تکرر ادرار در بارداری: علل و درمان

تکرر ادرار در بارداری یکی از نشانه‌های عادی بارداری است که در ماه‌های اول بروز می‌کند و اغلب زنان  قبل از اینکه بسیاری دیگر از علائم باروری را تجربه کنند، متوجه می‌شوند که بسیار بیشتر از قبل به دستشویی می‌روند و برای ادرار کردن احساس اضطرار می‌کنند. کاملاً طبیعی است که این مشکل به‌هیچ‌وجه برای زنان خوشایند نیست و می‌تواند زندگی روزمره آن‌ها را با اختلال مواجه کند و برای مثال اجازه ندهد که شخص خوابی راحت در طول شب داشته باشد. هر چند تکرر ادرار اغلب در سه‌ماهه اول بارداری بروز می‌کند، برخی از زنان حتی تا سه‌ماهه سوم نیز با آن دست ‌و پنجه نرم می‌کند. طی سه‌ماهه دوم بارداری، معمولاً تکرر ادرار کاهش پیدا می‌کند چرا که فشار کمتری به مثانه وارد می‌شود. برای مقابله با این مشکل، می‌توانید برخی راهکارهای مفید را به کار ببندید.

بارداری می‌تواند موجب تکرر ادرار و حتی در مواردی، بی‌اختیاری ادرار شود. در اغلب زنان، مشکل تکرر ادرار بعد از زایمان به خودی خود حل می‌شود. در صورتی که تکرر ادرار شما با درد و سوزش همراه است، لازم است که حتماً به پزشک مراجعه کنید. همچنین در نظر داشته باشید که اگر شما برای دستشویی رفتن احساس اضطرار می‌کنید اما بعد از رفتن به دستشویی تنها چند قطره ریزش ادرار دارید، این موضوع می‌تواند نشانه‌ی عفونت ادراری باشد و بنابراین لازم است این موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید. عفونت مجرای ادراری یک عفونت باکتریایی شایع در بارداری است که در صورت عدم رسیدگی و درمان می‌تواند منجر به عفونت کلیه شود. عفونت ادراری همچنین می‌تواند موجب زایمان زودرس نیز شود. جهت اطلاع بیشتر و یا رزرو نوبت می‌توانید با ما از طریق شماره‌ ۰۲۱۴۴۹۷۵۹۲۶ تماس حاصل فرمایید.

تکرر ادرار چیست؟


هورمونی به نام HCG می‌تواند عامل تکرر ادرار در بارداری باشد. این هورمون موجب افزایش گردش خون در ناحیه لگن و کلیه‌ها می‌شود و در نتیجه فعالیت کلیه‌ها افزایش پیدا می‌کند. در این حالت بدن شما با کارایی بیشتری می‌تواند مواد زائد را حذف کند که این چیز خوبی است چرا که شما در واقع باید مواد زائد دو بدن (خودتان و جنین) را دفع کنید. رحم نیز می‌تواند در بروز تکرر ادرار نقش داشته باشد چرا که بزرگ شدن رحم موجب وارد شدن فشار بیشتر به مثانه می‌شود و بنابراین ظرفیت نگه داشتن ادرار در مثانه کاهش پیدا می‌کند. ممکن است متوجه شوید که تکرر ادرار شما در شب بیشتر می‌شود که این حالت احتمالاً به خاطر این است که مایعات تجمع یافته در پا در حالت خوابیده راحت‌تر جذب رگ‌ها می‌شوند و نهایتاً به مثانه می‌رسند.

ادرار در سه‌ ماهه‌های مختلف بارداری


سه‌ماهه‌ی اول

افزایش ادرار کردن در سه‌ ماهه‌ی اول بارداری بیشتر به خاطر تغییرات هورمونی بدن و بزرگ شدن رحم (در نتیجه فشار به مثانه) است. رحم در حالت عادی به اندازه‌ی مچ دست است ولی در بارداری باید به تدریج جنینی را در خود جای دهد و بنابراین کاملاً طبیعی است که شروع به بزرگ شدن بکند.

سه‌ماهه‌ی دوم

در سه ‌ماهه‌ی دوم میزان تکرر ادرار تا  حدودی کاهش پیدا می‌کند. این موضوع به خاطر این است که رحم به بالای شکم می‌رود و در نتیجه فشار کمتری به مثانه وارد می‌کند. اما این کاهش تکرر ادرار موقتی است.

سه‌ماهه سوم

در سه ‌ماهه‌ی سوم که مرحله‌ی  پایانی بارداری است، تکرر ادرار مجدداً زیاد می‌شود و این اتفاق زمانی می‌افتد که جنین به سمت کف لگن پایین می‌آید که در واقع به خاطر آمادگی برای زایمان است. در این حالت رحم مجدداً بر روی مثانه فشار وارد می‌کند. در این زمان اغلب زنان مجبورند شب‌ها برای رفتن به دستشویی چند بار از خواب بیدار شوند. اگر شما نیز به همین مشکل دچار شده‌اید به شما توصیه می‌شود که از خوردن مایعات در عصر خودداری کنید. البته در نظر داشته باشید که شما باید مایعات کافی به بدن خود برسانید و بنابراین هرروز (تا قبل از عصر) ۶ تا ۸ لیوان آب بنوشید. از نوشیدن کافئین خودداری کنید چرا که کافئین موجب افزایش ادرار می‌شود.

برای تکرر ادرار در بارداری چه می‌توانید بکنید؟


ورزش‌های کگل را انجام دهید

انجام ورزش‌های کگل به دلایل بسیاری در دوران بارداری برای خانم‌ها تجویز می‌شود. این عضلات به تقویت عضلاتی کمک می‌کنند که مجرای ادرار را در برگرفته‌اند. ورزش‌های کگل نه تنها این عضلات را تقویت می‌کنند بلکه عضلات اطراف واژن و مقعد را نیز جمع کرده و از حالت گرفتگی خارج می‌کنند. بنابراین انجام این تمرینات به کنترل ادرار کمک می‌کند. مزیت این تمرینات این است که شما می‌توانید آن‌ها را تقریباً در هرجایی انجام دهید. شما می‌توانید تمرینات کگل را در حالت نشسته یا ایستاده انجام دهید و از بروز بی‌اختیاری ادرار  که به طور عادی، قبل و بعد از زایمان ایجاد می‌شود، جلوگیری کنید. این تمرینات را سه بار در روز و در هر بار با ۱۰ الی ۲۰ انقباض ۱۰ ثانیه‌ای انجام دهید.

 آب و مایعات زیادی مصرف کنید

به اندازه کافی به بدن خود آب برسانید. عدم مصرف مایعات نه تنها به درمان تکرر ادرار کمکی نمی‌کند بلکه می‌تواند منجر به عفونت مجرای ادراری نیز شود. در طول روز به اندازه کافی آب بنوشید. در نظر داشته باشید که کافئین موجب افزایش اضطرار برای ادرار کردن می‌شود و بنابراین از خوردن نوشیدنی‌های کافئین دار مانند قهوه، چایی، نوشابه و مانند آن، خودداری کنید.

در طول روز بیشتر و در طول شب، کمتر غذا بخورید

در طول روز نوشیدنی‌های زیادی بنوشید و کم‌کم با نزدیک شدن به پایان روز میزان مصرف نوشیدنی را کمتر کنید. این کار باعث می‌شود که در طول شب کمتر مجبور شوید که به دستشویی بروید. توصیه می‌شود در صبح، مقدار بسیاری زیادی نوشیدنی مصرف کنید و تا عصر مقدار نوشیدنی مصرفی خود را کاهش دهید. برای مثال می‌توانید از ساعت ۴ بعدازظهر به بعد نوشیدنی نخورید که این کار باعث می‌شود در نیمه‌های شب مجبور به رفتن به دستشویی نباشید.

هنگام ادرار کردن، مثانه خود را کاملاً خالی کنید

در هر بار رفتن به دستشویی دو بار ادرار کنید تا مثانه شما کاملاً خالی شود. خم کردن بدن به سمت جلو در هنگام ادرار کردن به خالی شدن کامل مثانه کمک می‌کند و بنابراین شما کمتر نیاز به رفتن به دستشویی خواهید داشت.

علت اصلی تکرر ادرار را درمان کنید

اگر معلوم شود که تکرر ادرار شما به خاطر عفونت  مجرای ادراری است، لازم است برای درمان این مشکل یک دوره آنتی‌بیوتیک مصرف کنید.

آیا تکرر ادرار تأثیری بر جنین دارد؟


تا زمانی که هیچ مشکل دیگری وجود نداشته باشد، تکرر ادرار نمی‌تواند تأثیر منفی بر جنین داشته باشد. اما به یاد داشته باشید که تکرر ادرار در برخی موارد می‌تواند نشانه عفونت ادراری باشد و عفونت ادراری نیز می‌تواند موجب عفوت کلیه، زایمان زودرس و وزن پایین نوزاد شود. پس حتماً برای این مشکل باید به پزشک مراجعه کنید تا وضعیت شما را بررسی کند.

آیا نگه داشتن ادرار موجب بی‌اختیاری ادرار می‌شود؟


بسیاری از زنان دچار بی‌اختیاری عصبی ادرار می‌شوند. این زنان ممکن است نگام خندیدن، سرفه کردن، عطسه کردن یا بلند کردن اجسام سنگین، مقداری ریزش غیراداری ادرار داشته باشند. این حالت اغلب در سه ‌ماهه آخر بارداری رخ می‌دهد. برای جلوگیری از این مسئله باید ادرار خود را نگه ندارید و هر زمان که نیاز داشتید به دستشویی بروید.

تکرر ادرار بارداری چه موقع برطرف می‌شود؟


اضطرار همیشگی برای رفتن به دستشویی و تکرر ادرار بعد از زایمان برطرف می‌شود. البته تا چند روز بعد از زایمان شما احتمالاً، ادرار زیادی خواهید داشت. بدن شما از این طریق مایعات تجمع یافته در بدن در دوران بارداری را دفع می‌کند. این حالت بعد از پنج روز برطرف می‌شود و پس از این زمان، ادرار کردن شما به حالت عادی باز می‌گردد. بعد از بارداری، کم شدن وزن بدن کودک و رفع فشار روی مثانه نیز احتمال بروز بی‌اختیاری ادرار را کاهش می‌دهد.